Hạch Toán Là Gì? Kiến Thức Cơ Bản Và Phân Loại Hạch Toán

Hạch toán là gì

Hạch toán là một thuật ngữ được sử dụng rất nhiều trong ngành kiểm toán – kế toán. Mặc dù vậy, hạch toán là gì và có vai trò như thế nào thì chưa chắc ai cũng đã hiểu rõ. Chính vì vậy, trong bài viết dưới đây, Tiền Đến Rồi sẽ giúp bạn giải quyết thắc mắc này.

1. Hạch toán là gì?

Trên lý thuyết, hạch toán được hiểu là một hệ thống điều tra, đo lường, tính toán và ghi chép các quá trình liên quan đến kinh tế, nhằm mục đích quản lý các quá trình này nghiêm ngặt, chặt chẽ hơn, đảm bảo không phát sinh sự cố nào trong quy trình.

Hạch toán là gì?
Hạch toán là gì?

Hạch toán gần như là một nhu cầu không thể thiếu trong xã hội phát triển ngày nay. Để có thể thực hiện tốt quy trình này, con người sẽ đồng thời phải thực hiện 4 vấn đề:

  • Quan sát: Xác định và công nhận sự tồn tại của đối tượng cần thu thập thông tin số liệu.
  • Đo lường: Tổng hợp để lượng hóa đối tượng cần thu thập thông tin.
  • Hạch toán: Sử dụng các phương pháp phân tích, dùng các phép tính để tiếp tục lượng hóa thành các chỉ tiêu số liệu chi tiết.
  • Ghi chép: Ghi lại theo từng thời kỳ, từng thời điểm phát sinh để có cơ sở thông tin và đưa ra quyết định phù hợp.

Trên thực tế, có thể nói hạch toán đã xuất hiện từ xã hội nguyên thuỷ dưới một hình thái khác. Ở thời kỳ đó, hạch toán đã được thực hiện bằng cách thức như đánh dấu lên thân cây, buộc nút dây thừng, gạch lên đá,… để ghi nhớ các thông tin.

2. Phân loại hạch toán

Trên nguyên lý, hạch toán được chia ra thành 3 loại như sau:

# Hạch toán nghiệp vụ

Hạch toán nghiệp vụ được hiểu là sự quan sát, phản hồi và kiểm tra từng nghiệp vụ để phục vụ cho việc kịp thời chỉ đạo tình hình thực hiện các quá trình đó. Hạch toán nghiệp vụ bao gồm tất cả các hoạt động kinh tế có liên quan đến doanh nghiệp, từ khâu cung cấp nguyên vật liệu đến khâu sản xuất hoặc tiêu thụ.

Hạch toán nghiệp vụ sẽ dựa vào nội dung và tính chất của từng nghiệp vụ kinh tế để xem xét và lựa chọn dùng các loại thước đo hợp lý như lao động, hiện vật hay giá trị.

# Hạch toán thống kê

Hạch toán thống kê là một loại khoa học nghiên cứu về số lượng, có mối liên hệ chặt chẽ về chất các hiện tượng kinh tế xã hội trong điều kiện cụ thể về thời gian và địa điểm. Hạch toán thống kê nhằm mục đích rút ra bản chất và tính quy luật trong sự phát triển.

Đối tượng áp dụng hạch toán thống kê:

  • Tình hình giá cả.
  • Thu nhập lao động.
  • Năng suất lao động.
  • Giá trị tổng sản lượng,…

Chính vì thế mà các thông tin được hạch toán thống kê sẽ có tính hệ thống, nhưng lại không có tính liên tục. Bên cạnh đó, hạch toán thống kê sẽ áp dụng những phương pháp sau để thực hiện:

  • Phân tổ thống kê.
  • Điều tra thống kê.
  • Số tương đối.
  • Số bình quân.
  • Số tuyệt đối,…

# Hạch toán kế toán

Hạch toán kế toán được xếp vào bộ môn khoa học tập hợp, có tác dụng xử lý và cung cấp thông tin về nguồn hình thành nên tài sản, đồng thời phân tích về sự vận động của tài sản trong các tổ chức.

Hạch toán kế toán được xếp vào bộ môn khoa học tập hợp
Hạch toán kế toán được xếp vào bộ môn khoa học tập hợp

Hạch toán kế toán có những đặc điểm đặc biệt sau đây:

  • Thực hiện một cách liên tục, có hệ thống và toàn diện. Nhờ thế mà hạch toán kế toán có thể theo dõi được trước quá trình, trong quá trình và kể cả sau khi triển khai các hoạt động kinh doanh. Từ đó, chúng ta có thể xem xét đánh giá mức độ hiệu quả của kinh doanh.
  • Hạch toán kế toán dùng thước đo kết quả chính là tiền tệ, hầu như mọi nghiệp vụ tài chính kinh tế đều được ghi chép qua giá trị tiền. Vì vậy, hạch toán kế toán sẽ cung cấp các số liệu tổng hợp chính xác hơn, phục vụ quản lý kế hoạch tài chính kinh tế của đơn vị, tổ chức.
  • Các trường hợp được ứng dụng hạch toán kế toán là kiểm tra chứng từ, đối ứng tài khoản, tính giá, tổng hợp,…

3. Vai trò của hạch toán

Những vai trò của hạch toán được ghi nhận là:

Vai trò của hạch toán
Vai trò của hạch toán
  • Phản ánh và theo dõi toàn diện, chính xác các mặt của hoạt động kinh tế của các doanh nghiệp, tổ chức.
  • Thông tin, kiểm tra để có thể đưa ra các quyết định phù hợp, đúng đắn. Đặc biệt là cung cấp thông tin cho nhà quản lý đưa ra các kế hoạch chính xác.
  • Thông tin cho nhà đầu tư để nắm được hiệu quả của thời kỳ kinh doanh.
  • Hạch toán giúp Nhà Nước đưa ra chính sách phù hợp cho các đơn vị kinh doanh.

LỜI KẾT

Mong rằng những thông tin này hữu ích cho bạn đọc trong việc tìm hiểu cũng như áp dụng vào thực tế.

Đừng quên truy cập Tiền Đến Rồi thường xuyên để cập nhật thêm nhiều kiến thức mới về thị trường tài chính nhé!

5/5 - (1 bình chọn)

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Share to...